ଯୋଧପୁର, ସେପ୍ଟେମ୍ବର 30 (ହି.ସ)। ଇଣ୍ଡିଆନ୍ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍ ଅଫ୍ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି (ଆଇଆଇଟି) ଯୋଧପୁରର ପରିବହନ ସିଷ୍ଟମ୍ ଏବଂ ଟ୍ରାଫିକ୍ ମଡେଲିଂ ଲାବୋରେଟୋରୀ ଆର୍ଟିଫିସିଆଲ୍ ଇଣ୍ଟେଲିଜେନ୍ସ (ଏଆଇ) ଏବଂ ଡାଟା ଆନାଲିଟିକ୍ସ ସହାୟତାରେ ଭାରତୀୟ ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଅଧିକ ସୁରକ୍ଷିତ ଏବଂ ଦକ୍ଷ କରିବା ଦିଗରେ ଗବେଷଣା କରୁଛି। ଅନୁସନ୍ଧାନର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ରାସ୍ତାରେ ଦେଖାଯିବା ପୂର୍ବରୁ ଏକ ଜାମ୍ ସୃଷ୍ଟି ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ଆକଳନ କରିବା ଏବଂ ଦୁର୍ଘଟଣା ପୂର୍ବରୁ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ବିପଦ ପରିସ୍ଥିତି ଚିହ୍ନଟ କରିବା |
ସିଭିଲ୍ ଏବଂ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ବିଭାଗର ଆସୋସିଏଟ୍ ପ୍ରଫେସର ତଥା ଲାବୋରେଟୋରୀର ମୁଖ୍ୟ ଡକ୍ଟର ରଞ୍ଜୁ ମୋହନଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଏହି ଗବେଷଣା ପରିବହନ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ, ଗଣିତ, କୃତ୍ରିମ ବୁଦ୍ଧିମତା, ବ୍ୟବହାରିକ ବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ତଥ୍ୟ ବିଶ୍ଳେଷଣକୁ ଏକତ୍ର କରିଛି। ଗବେଷକମାନେ ସଡ଼କ, ଯାନବାହନ, ଟ୍ରାଫିକ, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଏବଂ ମାନବ ଆଚରଣ ମଧ୍ୟରେ ପାରସ୍ପରିକ କ୍ରିୟା ଅଧ୍ୟୟନ କରୁଛନ୍ତି। କେଉଁ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଟ୍ରାଫିକ୍ ଜାମ୍ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ଏବଂ ଜାମ୍ ସୃଷ୍ଟି ହେବା ପୂର୍ବରୁ ସେଗୁଡ଼ିକର ପୂର୍ବାନୁମାନ କରାଯାଇପାରିବ କି ନାହିଁ ତାହା ବୁଝିବା ପାଇଁ ଗାଣିତିକ ଏବଂ ଗଣନୀୟ ମଡେଲ୍ ବିକଶିତ କରାଯାଉଛି।
କାର୍, ବସ୍, ଟ୍ରକ୍ ଏବଂ ଦୁଇ ଚକିଆ ଯାନ ଭଳି ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଯାନ ଭାରତୀୟ ରାସ୍ତାରେ ଏକାଠି ଚାଲିଥାଏ। ଲେନ୍ ଶୃଙ୍ଖଳା ଏବଂ ଟ୍ରାଫିକ୍ ଆଚରଣ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ହୋଇଥାଏ। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଟ୍ରାଫିକ୍ର ପରିବର୍ତ୍ତିତ ପ୍ରକୃତିକୁ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବା ଏକ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜିଂ କାର୍ଯ୍ୟ। ଗବେଷଣାଗାରର ଗବେଷଣା ଭବିଷ୍ୟତରେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥା, ଡିଜିଟାଲ୍ ମଡେଲ୍ ଏବଂ ଉନ୍ନତ ଟ୍ରାଫିକ୍ ପରିଚାଳନା ରଣନୀତିର ବିକାଶ ପାଇଁ ବୈଜ୍ଞାନିକ ମୂଳଦୁଆ ପକାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ |
ଡ. ରଞ୍ଜୁ ମୋହନଙ୍କ ମତରେ, ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥା କେବଳ ସଡ଼କ ଏବଂ ଯାନବାହନ ମଧ୍ୟରେ ସୀମିତ ନୁହେଁ। ଏଥିରେ ଲୋକମାନଙ୍କ ଆଚରଣ, ଭିତ୍ତିଭୂମି, ପ୍ରଯୁକ୍ତି ବିଦ୍ୟା ଏବଂ ପରିସଂଖ୍ୟାନ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥାଏ। ଗବେଷଣାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ପାରସ୍ପରିକ କ୍ରିୟାକୁ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଢଙ୍ଗରେ ବୁଝିବା ଏବଂ ନିରାପଦ, ଦକ୍ଷ ଏବଂ ଲୋକଙ୍କ ଆବଶ୍ୟକତା ପ୍ରତି ଉତ୍ତରଦାୟୀ ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ବିକାଶରେ ଯୋଗଦାନ କରିବା।
ଏହି ପରୀକ୍ଷାଗାର ଆଧୁନିକ ଡ୍ରାଇଭିଂ ସିମୁଲେଟର ମାଧ୍ୟମରେ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ପରିବେଶରେ ଭାରତୀୟ ରାସ୍ତା ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ଟ୍ରାଫିକ୍ ସ୍ଥିତିର ଏକ ଅଭିଜ୍ଞତା ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି। ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ ବିଭିନ୍ନ ସଡ଼କ, ଟ୍ରାଫିକ୍ ଏବଂ ପରିବେଶ ପରିସ୍ଥିତି ପ୍ରତି ଡ୍ରାଇଭରମାନେ କିପରି ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତି ତାହା ଅଧ୍ୟୟନ କରାଯାଉଛି। ଏହାଦ୍ୱାରା ପ୍ରକୃତ ରାସ୍ତାରେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ବିପଦରେ ପକାଇବା ବିନା ଡ୍ରାଇଭରଙ୍କ ଆଚରଣ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବା ସମ୍ଭବ ହେଉଛି।
ଜାପାନ ସହଯୋଗରେ ଚାଲୁଥିବା ଜେ. ଏସ୍. ଟି. ଲୋଟସ୍ ପ୍ରକଳ୍ପ ଅଧୀନରେ ସଡ଼କ ଶାରୀରିକ ଅବସ୍ଥା ଏବଂ ଡ୍ରାଇଭର ଆଚରଣ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସମ୍ପର୍କକୁ ମଧ୍ୟ ଅଧ୍ୟୟନ କରାଯାଉଛି। ଏହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଭବିଷ୍ୟତରେ ନିରାପଦ ଏବଂ ଅଧିକ ଆରାମଦାୟକ ସଡ଼କ ଏବଂ ପରିବହନ ଭିତ୍ତିଭୂମିର ବିକାଶରେ ସହାୟତା କରିବା।
ଏହି ପରୀକ୍ଷାଗାର ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଅଭିଜ୍ଞତା ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଭ୍ରମଣ ଆଚରଣକୁ ମଧ୍ୟ ଅଧ୍ୟୟନ କରୁଛି। ଅନୁସନ୍ଧାନକାରୀମାନେ ବୁଝିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି ଯେ ଲୋକମାନେ କାହିଁକି ଅନ୍ୟ ଏକ ମାଧ୍ୟମ ଉପରେ ପରିବହନର ଏକ ମାଧ୍ୟମ ଚୟନ କରନ୍ତି ଏବଂ ଭ୍ରମଣ ଅଭିଜ୍ଞତା ଭବିଷ୍ୟତରେ ସେମାନଙ୍କର ପରିବହନ ପସନ୍ଦକୁ କିପରି ପ୍ରଭାବିତ କରେ | ଏହି ଅଧ୍ୟୟନଗୁଡ଼ିକ ଅଧିକ ସୁବିଧାଜନକ, ସମାବେଶୀ ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ବିକାଶରେ ସହାୟକ ହେବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି।
ଭାରତୀୟ ଟ୍ରାଫିକର ପ୍ରକୃତ ସ୍ଥିତିକୁ ବୁଝିବା ପାଇଁ ଏହି ପରୀକ୍ଷାଗାର ଆଇ. ଡି. ଏସ୍. ଯୋଧା ନାମକ ବ୍ୟାପକ ପରିବହନ ତଥ୍ୟ ସେଟ୍ ବିକଶିତ କରୁଛି। ଏଥିରେ, ବିଭିନ୍ନ ଟ୍ରାଫିକ୍ ପରିସ୍ଥିତିରୁ ବଡ଼ ଧରଣର ଆଞ୍ଚଳିକ ତଥ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଉଛି। ଏଆଇ କୌଶଳ ମାଧ୍ୟମରେ, ବିଶେଷ କରି ଗ୍ରାଫ୍ ନ୍ୟୁରାଲ୍ ନେଟୱାର୍କ ମାଧ୍ୟମରେ, ରାସ୍ତାରେ ବିଭିନ୍ନ ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜଟିଳ ପାରସ୍ପରିକ କ୍ରିୟା ବିଶ୍ଳେଷଣ କରାଯାଉଛି।
ଦୁର୍ଘଟଣା ପୂର୍ବରୁ ବିପଦ ଚିହ୍ନଟ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ
ଗବେଷଣାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ ସକ୍ରିୟ ସଡ଼କ ସୁରକ୍ଷା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେଇଥାଏ। ଟ୍ରାଫିକ୍ ଫ୍ଲୋ ମଡେଲ, ଡ୍ରାଇଭିଂ ସିମୁଲେସନ୍, ଡ୍ରାଇଭର ଆଚରଣ ଅଧ୍ୟୟନ ଏବଂ ପ୍ରକୃତ ରାସ୍ତାରୁ ଟ୍ରାଫିକ୍ ତଥ୍ୟକୁ ଏକତ୍ର କରି ସମ୍ଭାବ୍ୟ ବିପଦକୁ ପ୍ରଥମେ ଚିହ୍ନଟ କରିବା ପାଇଁ ପଦ୍ଧତି ବିକଶିତ କରାଯାଉଛି | ଗବେଷକମାନେ ବୈଜ୍ଞାନିକ ସମାଧାନ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛନ୍ତି ଯାହା ସଡ଼କ ଡିଜାଇନକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବାରେ, ଟ୍ରାଫିକ୍ ପରିଚାଳନାରେ ଉନ୍ନତି ଆଣିବାରେ ଏବଂ ବାସ୍ତବ ତଥ୍ୟ ଏବଂ ବୈଜ୍ଞାନିକ ପ୍ରମାଣ ଉପରେ ଆଧାର ପରିବହନ ନୀତିରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ। ଆଇଆଇଟି ଯୋଧପୁର ଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଥିବା ଏହି ଗବେଷଣା ଭବିଷ୍ୟତରେ ନିରାପଦ, ଚତୁର, ସ୍ଥାୟୀ ଏବଂ ଜନ କୈନ୍ଦ୍ରିକ ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ବିକାଶରେ ଉପଯୋଗୀ ହୋଇପାରିବ।
--------
ହିନ୍ଦୁସ୍ଥାନ ସମାଚାର / ସ୍ୱାଗତିକା
30 Sep 2026
