ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୨୬ ଅକ୍ଟୋବର (ହି.ସ.)। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ଆଜି ସକାଳେ ମହର୍ଷି ବାଲ୍ମୀକିଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହ ସ୍ମରଣ କରିଛନ୍ତି। ମହର୍ଷି ବାଲ୍ମୀକିଙ୍କ ଜୟନ୍ତୀ ଅବସରରେ ସେ ଦେଶବାସୀଙ୍କୁ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଜଣାଇଛନ୍ତି। ଏଥିସହ ‘ସୁଭାଷିତମ୍’ ମାଧ୍ୟମରେ ମାତା ସୀତାଙ୍କ ସହ ଜଡ଼ିତ ଏକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ମଧ୍ୟ ସେୟାର କରିଛନ୍ତି। ଏପରି ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି ଯେ, ମାତା ସୀତାଙ୍କୁ ଯେତେବେଳେ ବନରେ ଛାଡ଼ି ଦିଆଯାଇଥିଲା, ସେତେବେଳେ ମହର୍ଷି ବାଲ୍ମୀକି ହିଁ ତାଙ୍କୁ ନିଜ ଆଶ୍ରମରେ ଆଶ୍ରୟ ଦେଇଥିଲେ। ଏଥିସହ ସେ ଲବ ଓ କୁଶଙ୍କୁ ରାମକଥା ଗାନ କରିବା ଶିଖାଇଥିଲେ।

ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ ‘ଏକ୍ସ’ରେ ଲେଖିଛନ୍ତି, “ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମହର୍ଷି ବାଲ୍ମୀକି ଜୟନ୍ତୀର ଅସୀମ ଶୁଭେଚ୍ଛା। ତାଙ୍କର ଉତ୍ତମ ବିଚାର ଭାରତୀୟ ସଂସ୍କୃତି ଓ ଐତିହ୍ୟର ମୂଳ ଆଧାର ହୋଇ ରହିଛି। ଏହି ବିଚାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁଗରେ ରାଷ୍ଟ୍ରକୁ ସମୃଦ୍ଧ କରି ଚାଲିଥିବ। ମାନବତା ପାଇଁ ତାଙ୍କର ଅମୂଲ୍ୟ ବାର୍ତ୍ତା ସର୍ବଦା ଦେଶବାସୀଙ୍କୁ ଉଚିତ୍ ମାର୍ଗରେ ଆଗେଇ ନେବା ପାଇଁ ପ୍ରେରଣା ଯୋଗାଇବ।”

ଏହି ଅବସରରେ ସେ ‘ସୁଭାଷିତମ୍’ ଭାବେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ଶ୍ଳୋକଟି ମଧ୍ୟ ସେୟାର କରିଛନ୍ତି—

‘ତାମଭ୍ୟଗଚ୍ଛଦ୍ରୁଦିତପ୍ରବାଦାତ୍କବିଃ କୁଶେଧ୍ମହରଣାୟ ଯାତଃ। ନିଷାଦବିଦ୍ଧାଣ୍ଡଜଦର୍ଶନୋତ୍ଥଃ ଶ୍ଳୋକତ୍ୱମାପଦ୍ୟତ ଯସ୍ୟ ଶୋକଃ॥’

ଏହି ଶ୍ଳୋକଟି ମହାକବି କାଳିଦାସଙ୍କ ରଚିତ ମହାକାବ୍ୟ ‘ରଘୁବଂଶମ୍’ର ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ ସର୍ଗର ୭୦ତମ ଶ୍ଳୋକ।

ଏହାର ଭାବାର୍ଥ ହେଉଛି, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଯେତେବେଳେ ମାତା ସୀତାଙ୍କୁ ମହର୍ଷି ବାଲ୍ମୀକିଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ନିକଟସ୍ଥ ବନରେ ଛାଡ଼ି ଚାଲିଯାଇଥିଲେ, ସେତେବେଳେ କାନ୍ଦୁଥିବା ମାତା ସୀତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ମହର୍ଷି ବାଲ୍ମୀକି ଆସିଥିଲେ। ଏହି ଶ୍ଳୋକରେ ମହର୍ଷି ବାଲ୍ମୀକିଙ୍କ ଆଗମନ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଶୋକରୁ ଶ୍ଳୋକର ଉତ୍ପତ୍ତି, ଅର୍ଥାତ୍ ରାମାୟଣ ରଚନାର ଆରମ୍ଭ ସହ ଜଡ଼ିତ ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ଦର୍ଶାଯାଇଛି।

ହିନ୍ଦୁସ୍ଥାନ ସମାଚାର / ସ୍ୱାଗତିକା