ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୨୯ ମେ(ହି.ସ): ଭାରତୀୟ ପାଣିପାଗ ବିଭାଗ (ଆଇ. ଏମ୍. ଡି.) ଶୁକ୍ରବାର ଦିନ 2026 ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ମୌସୁମୀ ବାୟୁର ଦ୍ୱିତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ପାଇଁ ଏହାର ଦୂରଗାମୀ ପୂର୍ବାନୁମାନରେ ଚଳିତ ବର୍ଷ ସ୍ୱାଭାବିକ ଠାରୁ ଦୁର୍ବଳ ମୌସୁମୀ ବାୟୁର ଚେତାବନୀ ଦେଇଛି। ପାଣିପାଗ ବିଭାଗ ଅନୁଯାୟୀ, ଜୁନ୍ ମାସରେ ଲୁ ଏବଂ ପ୍ରବଳ ଗରମ ହେବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି।

ଦିଲ୍ଲୀର ଭୂବିଜ୍ଞାନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ସଚିବ ଡକ୍ଟର ଏମ୍. ରବିଚନ୍ଦ୍ରନ ଏବଂ ଆଇ. ଏମ୍. ଡି. ର ମହାନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଡକ୍ଟର ମୃତ୍ୟୁଞ୍ଜୟ ମୋହପାତ୍ର ଆଜି ଏକ ସାମ୍ବାଦିକ ସମ୍ମିଳନୀରେ ପାଣିପାଗ ପୂର୍ବାନୁମାନ ସେୟାର କରିଛନ୍ତି।

ସଚିବ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ଜୁନ୍ ରୁ ସେପ୍ଟେମ୍ବର 2026 ମଧ୍ୟରେ ଦେଶରେ ମୋଟ ମୌସୁମୀ ବର୍ଷା ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ହାରାହାରି (ଏଲପିଏ) ର ପ୍ରାୟ 90 ପ୍ରତିଶତ ହେବ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି। ଚଳିତ ବର୍ଷ ମୌସୁମୀ ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇପାରେ। ଆହୁରି, ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ କମ୍ ବର୍ଷା ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ସର୍ବାଧିକ 84 ପ୍ରତିଶତ ଥିବାବେଳେ 1971 ରୁ 2020 ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତଥ୍ୟ ଆଧାରରେ ଦେଶରେ ମୌସୁମୀ ଋତୁରେ ହାରାହାରି ବର୍ଷା 87 ସେ. ମି. ହେବ ବୋଲି ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି। ସେ ଚେତାବନୀ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ କମ୍ ବର୍ଷା କୃଷି କ୍ଷେତ୍ରରେ ସମସ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି, ଜଳ ଅଭାବ ଏବଂ ଅତ୍ୟଧିକ ଗରମ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ।

ରବିଚନ୍ଦ୍ରନ ଦେଶର ଅଧିକାଂଶ ଭାଗରେ ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ କମ୍ ବର୍ଷା ହେବାର ପୂର୍ବାନୁମାନ କରିଛନ୍ତି। ତେବେ ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମ ଭାରତ, ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଭାରତ, ପୂର୍ବ ଉପଦ୍ୱୀପ ଭାରତ ଏବଂ ପୂର୍ବ-ମଧ୍ୟ ଭାରତର କିଛି ଅଞ୍ଚଳରେ ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ ଅଧିକ ବର୍ଷା ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।

ସଚିବଙ୍କ କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମ ଭାରତରେ ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ କମ୍ ବର୍ଷା ହେବାର ସମ୍ଭାବନା 46 ପ୍ରତିଶତ, ମଧ୍ୟ ଭାରତରେ ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ କମ୍ ବର୍ଷା ହେବାର ସମ୍ଭାବନା 43 ପ୍ରତିଶତ, ଦକ୍ଷିଣ ଉପଦ୍ୱୀପ ଭାରତରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱଳ୍ପ ବର୍ଷା ହେବାର ସମ୍ଭାବନା 45 ପ୍ରତିଶତ, ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଭାରତରେ ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ କମ୍ ଏବଂ ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ କମ୍ ବର୍ଷା ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ଆହୁରି, ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ଜୁନ 2026 ରେ ହାରାହାରି ବୃଷ୍ଟିପାତ ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ କମ୍ ହେବ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି। କେବଳ ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମ ଭାରତ, ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଭାରତ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତର କିଛି ଅଂଶରେ ଭଲ ବର୍ଷା ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।

ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ କମ୍ ବର୍ଷା କୃଷି, ଜଳାଶୟ, ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ପାନୀୟ ଜଳ ଯୋଗାଣ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ। ଏହା ମଧ୍ୟ ଭୟଙ୍କର ମରୁଡ଼ି ଏବଂ ଉତ୍ତାପ ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ।

ଡକ୍ଟର ରବିଚନ୍ଦ୍ରନ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଜୁନ 2026 ରେ ଦେଶର ଅଧିକାଂଶ ଭାଗରେ ତାପମାତ୍ରା ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ ଅଧିକ ରହିବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି। ଏହା ସହିତ ଅନେକ ରାଜ୍ୟରେ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ପ୍ରବାହର ଦିନ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇପାରେ। ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ, ହରିୟାଣା, ପଞ୍ଜାବ, ବିହାର, ଓଡ଼ିଶା, ଛତିଶଗଡ଼, ଗୁଜରାଟ, ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର, ତେଲେଙ୍ଗାନା, ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ଏବଂ ତାମିଲନାଡ଼ୁରେ ଲୁ ପରିସ୍ଥିତି ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ତେବେ ରାଜସ୍ଥାନ ଏବଂ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡରେ ସ୍ୱାଭାବିକ ତାପପ୍ରବାହ ସ୍ଥିତିଠାରୁ କମ୍ ଅନୁଭୂତ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।

ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରରେ ଏଲ୍ ନିନୋ ପରିସ୍ଥିତି ବିକଶିତ ହେବାର ଆଶା କରାଯାଉଛି ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି। ଭାରତରେ ମୌସୁମୀ ସାଧାରଣତଃ ଏଲ୍ ନିନୋ କାରଣରୁ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଥାଏ। ଏଥି ସହିତ, ଭାରତ ମହାସାଗର ଡାଇପୋଲ (ଆଇ. ଓ. ଡି.) ବର୍ତ୍ତମାନ ଏକ ନିରପେକ୍ଷ ସ୍ଥିତିରେ ରହିଛି।

ତାପ ଏବଂ ଜଳ ସଙ୍କଟର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ଆଗୁଆ ପ୍ରସ୍ତୁତ ରହିବାକୁ ସଚିବ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଏବଂ ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି। ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଖରାରେ ବାହାରକୁ ନ ଯିବାକୁ, ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ପରିମାଣର ପାଣି ପିଇବାକୁ ଏବଂ ଶିଶୁ ତଥା ବୟସ୍କମାନଙ୍କ ବିଶେଷ ଯତ୍ନ ନେବାକୁ ସେ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛନ୍ତି।

--------

ହିନ୍ଦୁସ୍ଥାନ ସମାଚାର / ସ୍ୱାଗତିକା