କାଠମାଣ୍ଡୁ, ଅଗଷ୍ଟ 21 (ହି.ସ)। ନେପାଳର ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ଡ. ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣିମ ୱାଗଲେ ଦେଶକୁ ବୈଦେଶିକ ସହାୟତା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପାଉଥିବା ନେଇ ଚିନ୍ତା ବ୍ୟକ୍ତ କରିଛନ୍ତି। ସଂସଦୀୟ ପବ୍ଲିକ୍ ଆକାଉଣ୍ଟସ୍ କମିଟିର ଏକ ବୈଠକରେ ସମ୍ବୋଧିତ କରି ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଅନୁଦାନ ଏବଂ ରିହାତି ଋଣର ଉତ୍ସ ନିକଟ ଅତୀତରେ ଅଧିକରୁ ଅଧିକ ସୀମିତ ହୋଇଯାଇଛି। ବିଦେଶୀ ସହାୟତା ହ୍ରାସ ପାଇବା ପରେ ଏବେ ବିକଳ୍ପ ଭାବେ ଘରୋଇ ପୁଞ୍ଜି ସଂଗ୍ରହ କରିବାର ସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି।

ସେ କହିଛନ୍ତି, 40 ବର୍ଷ ପାଇଁ 1 ରୁ 1.5 ପ୍ରତିଶତ ସୁଧ ହାରରେ ଅତ୍ୟଧିକ ରିହାତି ଋଣର ୱିଣ୍ଡୋ ଏବଂ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଆଠ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପରିଶୋଧ ନକରିବା ବର୍ତ୍ତମାନ ବନ୍ଦ ହେଉଛି। ମୁଁ ଆଜି ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାରେ ଅଛି ଏବଂ ମୁଁ ଚିନ୍ତିତ ଯେ ଏହି ରାସ୍ତା ବର୍ତ୍ତମାନ ବନ୍ଦ ହେଉଛି ।

ୱାଗ୍ଲେ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି ଯେ ନେପାଳ ଏହାର ପ୍ରଥମ ବଜେଟ୍ ପରଠାରୁ ବିଦେଶୀ ସହାୟତା ଏବଂ ଋଣ ମାଧ୍ୟମରେ ଏହାର ଅଣ-ରାଜସ୍ୱ ଖର୍ଚ୍ଚ ପୂରଣ କରୁଛି। ତେବେ, ମୋଟ ବଜେଟରେ ବିଦେଶୀ ଅନୁଦାନର ଅଂଶ ତୁଳନାତ୍ମକ ଭାବେ ହ୍ରାସ ପାଉଛି, କାରଣ ବଜେଟର ଆକାର ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ୱାଗଲେଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଚଳିତ ବଜେଟରେ ନେପାଳ ପ୍ରାୟ 2 ଟ୍ରିଲିୟନ 12 ବିଲିୟନ ନେପାଳୀ ଟଙ୍କା ବିଦେଶୀ ଋଣ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଧାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବାବେଳେ ବିଦେଶୀ ଅନୁଦାନ ପ୍ରାୟ 62 ବିଲିୟନ ଟଙ୍କା ହେବ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି।

ସେ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି ଯେ ପୂର୍ବ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକରେ ବଜେଟରେ ବିଦେଶୀ ଅନୁଦାନ 48-52 କୋଟି ଟଙ୍କା ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ଅର୍ଥରାଶି ପାଖାପାଖି 10-15 କୋଟି ଟଙ୍କା ମଧ୍ୟରେ ସୀମିତ ରହିଛି। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଆଇ. ଏନ୍. ଜି. ଓ. ମାଧ୍ୟମରେ ସହାୟତା ମଧ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଉଛି ଏବଂ ନେପାଳର ବଜେଟ୍ ଏବଂ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା ତୁଳନାରେ ଏହାର ଅଂଶ ଏବେ ବହୁତ କମ୍।

ୱାଗଲେ କହିଥିଲେ ଯେ ବୃହତ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଏବଂ ବୃହତ ଅନୁଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକର ପୁନର୍ଗଠନରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବା ରିହାତି ସମ୍ବଳ ଏବେ ଅଧିକ କଠୋର ସର୍ତ୍ତାବଳୀ ସହିତ ଉପଲବ୍ଧ ହେଉଛି। ସୁଧ ହାର ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି, ଅନୁଗ୍ରହ ଅବଧି ଏବଂ ଋଣ ପରିପକ୍ୱତା ହ୍ରାସ ପାଉଛି, ଏବଂ ସୀମିତ ସମ୍ବଳ ପାଇଁ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି। ସେ ଏହାକୁ ନେପାଳ ପାଇଁ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆହ୍ୱାନପୂର୍ଣ୍ଣ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ।

ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ନେପାଳ ଭାରତ, ଚୀନ୍, ବ୍ରିଟେନ, ଜାପାନ ଏବଂ ଆମେରିକା ସମେତ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶରୁ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ଅନୁଦାନ ଗ୍ରହଣ କରୁଛି। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ବହୁପକ୍ଷୀୟ ବିକାଶ ଅଂଶୀଦାରମାନଙ୍କ ଠାରୁ ରିହାତି ଋଣ ମଧ୍ୟ ନେପାଳର ବିକାଶ ପାଇଁ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଉତ୍ସ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଏସୀୟ ବିକାଶ ବ୍ୟାଙ୍କ (ଏଡିବି) ଏବଂ ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କରୁ ନିଆଯାଇଥିବା ଋଣରେ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଅବଧି, ସ୍ୱଳ୍ପ ସୁଧ ହାର ଏବଂ ଅତିରିକ୍ତ ଅବଧି ଭଳି ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ରହିଛି। କିନ୍ତୁ ଏବେ ଏଭଳି ସବସିଡି ଉତ୍ସ ଧୀରେ ଧୀରେ ସୀମିତ ହେବାରେ ଲାଗିଛି।

ୱାଗଲେ ଏହା ମଧ୍ୟ ସ୍ୱୀକାର କରିଥିଲେ ଯେ ଅତୀତରେ ନେପାଳ ଉପଲବ୍ଧ ରିହାତି ସମ୍ବଳର ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଉପଯୋଗ କରିପାରିନଥିଲା। ତାଙ୍କ ମତରେ, ଉପଲବ୍ଧ ସହାୟତା ସତ୍ତ୍ୱେ, ଦୁର୍ବଳ ବ୍ୟୟ କ୍ଷମତା, କ୍ରୟ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କାରଣରୁ ପୁଞ୍ଜି ବ୍ୟୟ ଆଶା ସହ ତାଳ ଦେଇ ଚାଲିପାରିଲା ନାହିଁ। ଆମେ ଭିତରକୁ ଆସିଥିବା ଟଙ୍କା ମଧ୍ୟ ଖର୍ଚ୍ଚ କରିପାରିଲୁ ନାହିଁ। ପାଣ୍ଠି ଉପଲବ୍ଧ ଥିଲା ଏବଂ ଦେବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଆମର କ୍ଷମତା, କ୍ରୟ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କାରଣରୁ, ଆମେ ପୁଞ୍ଜି ଖର୍ଚ୍ଚରେ ଆଶାନୁରୂପ ସଫଳତା ହାସଲ କରିପାରିଲୁ ନାହିଁ ।

ନେପାଳର ପ୍ରାୟ ସମସ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଏହି ରିହାତି ଋଣ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ହୋଇଛି ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି। ତେବେ, ନିକଟ ଅତୀତରେ ଘରୋଇ କ୍ଷେତ୍ରର ପୁଞ୍ଜି ମଧ୍ୟ ବୃହତ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଏବଂ ଜଳବିଦ୍ୟୁତ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ପ୍ରବେଶ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଛି। ବୈଦେଶିକ ସହାୟତାର ପାରମ୍ପରିକ ଉତ୍ସ ଶୁଖିଯିବା ସହିତ, ନେପାଳ ବର୍ତ୍ତମାନ ନୂତନ ଘରୋଇ ପୁଞ୍ଜି ଆଡ଼କୁ ମୁହାଁଇଛି। ୱାଗ୍ଲେ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି ଯେ ବିଦେଶୀ ସହାୟତାର ଉତ୍ସ ସୀମିତ ହେବା ସହିତ ସରକାର ଘରୋଇ ଏବଂ ବିକଳ୍ପ ପୁଞ୍ଜି ସଂଗ୍ରହ ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଉପକରଣକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିଛନ୍ତି। ଏଥିରେ ହାଇବ୍ରିଡ୍ ବାର୍ଷିକୀ ମଡେଲ, ଅଫଶୋର ବଣ୍ଡ, ପ୍ରବାସୀ ନିବେଶ ଏବଂ ବିକଳ୍ପ ବିକାଶ ଆର୍ଥିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସାମିଲ ରହିଛି।

ସେ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ଏସୀୟ ବିକାଶ ବ୍ୟାଙ୍କ ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅର୍ଥ ନିଗମ ମାଧ୍ୟମରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାରରୁ ପୁଞ୍ଜି ସଂଗ୍ରହ କରି ନେପାଳୀ ବ୍ୟାଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ଘରୋଇ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଋଣ ପ୍ରଦାନ କରିବାର ରାସ୍ତା ମଧ୍ୟ ଖୋଲାଯାଇଛି। ୱାଗ୍ଲେଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ପ୍ରବାସୀ ନେପାଳୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନିବେଶ କରିବା ସହଜ କରିବା ପାଇଁ ବିଦ୍ୟମାନ ଆଇନଗତ ଏବଂ ନିୟାମକ ପ୍ରତିବନ୍ଧକକୁ ହଟାଇ ଦିଆଯାଇଛି। ଏହା ସହିତ, ବିକଳ୍ପ ବିକାଶ ଅର୍ଥ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଆଇନ ମଧ୍ୟ ସଂସଦ ଦ୍ୱାରା ପାରିତ ହୋଇଛି।

--------

ହିନ୍ଦୁସ୍ଥାନ ସମାଚାର / ସ୍ୱାଗତିକା