ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୧୩ ଅକ୍ଟୋବର (ହି.ସ.)। ନମାମି ଗଙ୍ଗେ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଅଧୀନରେ ଗଙ୍ଗା ଅବବାହିକାରେ ଶିଳ୍ପଜନିତ ପ୍ରଦୂଷଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ନିଆଯାଇଥିବା ପଦକ୍ଷେପ ଯୋଗୁଁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ମାନଦଣ୍ଡ ପାଳନ କରୁଥିବା ଶିଳ୍ପ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକର ହାର ୨୦୧୭ରେ ୩୯ ପ୍ରତିଶତ ଥିବାବେଳେ ୨୦୨୫ରେ ଏହା ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ୮୬ ପ୍ରତିଶତରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଜୈବରାସାୟନିକ ଅମ୍ଳଜାନ ଚାହିଦା (ବିଓଡି)ର ପରିମାଣ ପ୍ରତିଦିନ ୨୬ ଟନ୍ରୁ ହ୍ରାସ ପାଇ ୭.୧୬ ଟନ୍ରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଶିଳ୍ପ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକର ନିୟମିତ ଯାଞ୍ଚ, ବର୍ଜ୍ୟଜଳ ବିଶୋଧନ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ତଦାରଖ, ସ୍ୱଚ୍ଛ ଉତ୍ପାଦନ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଏବଂ ଜଳର ପୁନଃଚକ୍ରଣ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇ ପ୍ରଦୂଷଣ ହ୍ରାସ କରିବାକୁ ପ୍ରୟାସ କରାଯାଉଛି।

କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଜଳଶକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଅନୁଯାୟୀ, ନମାମି ଗଙ୍ଗେ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଅଧୀନରେ ପ୍ରଦୂଷଣ ସୃଷ୍ଟି କରିବାର ଅଧିକ ଆଶଙ୍କା ଥିବା ଶିଳ୍ପଗୁଡ଼ିକୁ ଚିହ୍ନଟ କରାଯାଇ ସେମାନଙ୍କର ବାର୍ଷିକ ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଉଛି। ୨୦୨୫ର ଯାଞ୍ଚ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଗଙ୍ଗା ଅବବାହିକାର ୧,୨୯୬ଟି ଏବଂ ଯମୁନା ଅବବାହିକାର ୨,୪୦୭ଟି ଶିଳ୍ପ ସଂସ୍ଥା ସମେତ ମୋଟ ୩,୭୦୩ଟି ଶିଳ୍ପ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନର ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କରାଯାଇଥିଲା। ଛଅଟି ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଗୋଟିଏ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳର ୧୧୩ଟି ଜିଲ୍ଲାରେ ଥିବା ୪୬ଟି ସହାୟକ ନଦୀ ଓ ସେମାନଙ୍କର ଉପନଦୀଗୁଡ଼ିକରେ ପ୍ରଦୂଷଣର ଆଶଙ୍କାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଏହି ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଇଥିଲା।

୨୦୧୭ରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଧୀନରେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଦୂଷଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବୋର୍ଡର ସହଯୋଗରେ ସ୍ୱାଧୀନ ବୈଷୟିକ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକ ଜରିଆରେ ଶିଳ୍ପ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକର ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଉଛି। ଯାଞ୍ଚ ସମୟରେ ଶିଳ୍ପ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ପରିଚାଳନା ଅନୁମତିର ସର୍ତ୍ତାବଳୀ ପାଳନ, ବର୍ଜ୍ୟଜଳ ବିଶୋଧନ ପ୍ଲାଣ୍ଟ, ଜଳ ନମୁନା, ଜଳ ପ୍ରବାହ ଏବଂ ପ୍ରଦୂଷଣ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ମାନଦଣ୍ଡ ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଏ।

ଏହି ମାନଦଣ୍ଡଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ପିଏଚ୍ , ଜୈବରାସାୟନିକ ଅମ୍ଳଜାନ ଚାହିଦା (ବିଓଡି), ରାସାୟନିକ ଅମ୍ଳଜାନ ଚାହିଦା (ସିଓଡି), ମୋଟ ଭାସମାନ କଠିନ ପଦାର୍ଥ (ଟିଏସ୍ଏସ୍) ଏବଂ ମୋଟ ଦ୍ରବୀଭୂତ କଠିନ ପଦାର୍ଥ (ଟିଡିଏସ୍) ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଅନଲାଇନ୍ ନିରୀକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ସ୍ଥିତି, ନାଳ ଓ ଜଳାଶୟଗୁଡ଼ିକରେ ବର୍ଜ୍ୟଜଳ ପ୍ରବାହ ଏବଂ ଭୂତଳ ଜଳର ସ୍ଥିତି ମଧ୍ୟ ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଏ। ବେଆଇନ ଭାବେ ବର୍ଜ୍ୟଜଳ ନିଷ୍କାସନ କିମ୍ବା ବିଶୋଧନ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ବନ୍ଦ ଥିବା ଜଣାପଡ଼ିଲେ ଫଟୋ ଓ ଭିଡିଓ ସହ ପ୍ରମାଣ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଏ। ୨୦୨୬ର ଯାଞ୍ଚ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ପାଇଁ ୪୦ଟି ବୈଷୟିକ ସଂସ୍ଥାକୁ ନାମିତ କରାଯାଇଛି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ୨୦୨୫ରେ ୨୫ଟି ସଂସ୍ଥା ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଭାଗ ନେଇଥିଲେ।

ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଅନୁଯାୟୀ, ୨୦୨୫ରେ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କରାଯାଇଥିବା ଶିଳ୍ପ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ୩,୧୫୪ଟି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ଥିଲା। ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ୨,୭୧୫ଟି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ମାନଦଣ୍ଡ ପାଳନ କରୁଥିବାବେଳେ ୪୪୮ଟି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ଶିଳ୍ପ ସଂସ୍ଥା ନିୟମ ପାଳନ କରୁନଥିଲା। ଏପରି ମାମଲାରେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଦୂଷଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବୋର୍ଡ ପକ୍ଷରୁ କାରଣ ଦର୍ଶାଅ ନୋଟିସ୍ ଜାରି କରାଯିବା ସହ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଯାୟୀ ଶିଳ୍ପ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକୁ ବନ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଏ।

ହିନ୍ଦୁସ୍ଥାନ ସମାଚାର / ସ୍ୱାଗତିକା